CA KHÚC HỌ NGUYỄN: NGUYỄN PHI KHANH

Tác Giả: Tâm Thơ, Ngô Nguyễn Trần
Hòa Âm:    Nhạc sĩ Lê Huỳnh
Trình Bày: Huỳnh Lợi

Nguyễn Phi Khanh , tên thật là Nguyễn Ứng Long(1355?-1428) hiệu là Nhị Khê, sinh tại làng Nhị Khê, huyện Thượng Phúc, phủ Quốc Oai, trấn Sơn Nam Thượng, nay thuộc huyện Thường Tín, Hà Nội. Tổ tiên ông gốc ở xã Chi Ngại, huyện Phượng Nhãn, trấn Kinh Bắc, nay là huyện Chí Linh, tỉnh Hải Dương. Ông là thân phụ của Anh hùng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới, Đại thi hào Nguyễn Trãi. Văn hiến trân trọng giới thiệu bài thơ trữ tình đặc sắc của Nguyễn Phi Khanh, khi ông còn đang bị bỏ rơi ở cuối đời Trần, mặc dù ông đã đỗ Bảng nhãn (1374?) và là con rể của quan Tư Đồ Trần Nguyên Đán cùng với bài phân tích của nhà nghiên cứu Vũ Bình Lục.

Nỗi lòng của một người như thế được thấy qua những áng thơ và ký của ông, như bài sau đây:
ĐƯỜNG KHÁCH
Tiếng trượng phu hèn, đâu có chịu,
Ra đi, vạt áo lệ khô còn.
Bóng chìm Kiến Lĩnh, đêm tìm trọ,
Tuyết ráo Trường Châu, sáng lại bon.
Trời đất lẽ đâu mang đạo bỏ,
Giang sơn nào nỡ để thân đơn.
Mảy may mong báo đời minh thánh,
Muôn dặm gian lao bước dám chồn.

Dịch giả: Đào Phương Bình.